काठमाडौं — आकाशको राजा झैँ उड्ने, धानको बाली छेउ सुस्ताउने, अनि पोखरी किनारै किनार गुँड बनाउने एउटा अनौठो प्रेमी देख्नुभएको छ ? हो, यही प्रेमी हो — इन्जिनियर चराको उपमा पाएका ‘तोप चरा’, जसलाई कोटेरो, सुजेरो, बकेचो नामले पनि चिनिन्छ।
जुनै प्रेमकथा केही गहिरो बनोस्, त्यहाँ केही संघर्ष पनि हुन्छ। ठीक त्यसैगरी, तोप चराको प्रेम पनि सजिलो छैन। उनीहरूको प्रेमको पहिलो परीक्षा हुन्छ — गुँड। गुँड मात्रै होइन, एउटा सपना — पोथीलाई प्रभावित पार्ने, मन जित्ने, अनि साथ पाउने सपना।
तराईका धानबारीदेखि लिएर काठमाडौँ उपत्यकासम्म पुग्ने यी चराहरू अहिले आफ्नो जीवनकै महत्वपूर्ण समयमा छन् — प्रेम गर्ने, गुँड बनाउने, र सँगै बस्ने समय। झट्ट हेर्दा मानिसले सिलाएको जस्तो सुन्दर र कलात्मक गुँड बनाउने भाले तोप चरा, आफ्नो प्रेम प्रस्तावलाई सफल बनाउन तनमनले लागिपरेका छन्।
गुँडमा प्रेम बस्छ
भालेले माटो, सुक्खा घाँस, र पातहरूको सहायताले आकर्षक गुँड तयार पार्छ। त्यो गुँड बनेपछि मात्रै पोथीले गुँड भित्र पस्ने अनुमति दिन्छे। यदि गुँड राम्रो लागेन भने? प्रेम अधुरो नै रहन्छ। पोथी फुस्रा रंगकी हुन, तर निर्णयमा उनी बलिया हुन्छन्। भालेको मिहिनेत, सिर्जनशीलता, अनि कलामा नै निर्भर हुन्छ उनको प्रेम जीवन।
“गुँड मन परेन भने पोथी झिनो स्वरमा चिरबिर गरेर गुनासो गर्छे,” वनस्पति विज्ञले बताउँछन्, “त्यसपछि भालेले फेरि अर्को गुँड बनाउँछ। यो प्रक्रियामा कहिलेकाहीँ उसले २–३ गुँड बनाइसकेको हुन्छ।”
आकाशको उडान र भूमिको मोह
तोप चराहरूका लागि प्रेम केवल आकाशमा लठ्ठिने होइन, माटोसँग पनि गहिरो सम्बन्ध राख्ने कुरा हो। धानबारी, गेडागुडी, पानीका स्रोत — यी सबै भौगोलिक प्रेमका आधार हुन्। जहाँ जीवन चल्छ, त्यहीँ प्रेम पलाउँछ भन्ने सन्देश दिन्छन् तोप चराहरू।
प्रेमको अन्तिम गीत
जेठ लागेपछि तोप चराहरू उपत्यकामा देखिन थाल्छन्। त्यो समय उनीहरूको प्रेमको चरम बिन्दु हो। गुँड तयार भएपछि, पोथी त्यहीँ बस्छे। अनि प्रेम केवल दृष्टिमा होइन, अब जीवन सँगै बाँड्ने यात्रामा परिणत हुन्छ।
यो प्रेम कथा एक पक्षीय छैन। भालेको सिर्जनशीलता र पोथीको निर्णय — यी दुवै मिलेर बनाउँछ, एक सुन्दर प्रेम संसार।
अन्त्यमा…
जब तोप चराले पोखरी किनारमा बसेर गीत गाउँछ, अनि आफ्नो कलात्मक गुँडमा पोथीले वास गर्छे, तब त्यो क्षण कुनै सिनेमाको प्रेम दृष्य जस्तो लाग्छ। फरक यत्ति हो — यो कथा पर्खालभित्रको होइन, प्रकृतिको काखमा लेखिएको हो।
साँच्चै, प्रेम त भाषा खोज्दैन, गुँड खोज्छ। र तोप चराले देखाइदिएका छन् — सच्चा प्रेम जित्न चाहन्छौ भने, पहिला सुन्दर गुँड बनाऊ।
✒️ दिपेन्द्र यादव – वनप्रेमी पत्रकार










Discussion about this post